सशस्त्र प्रहरी बल नेपालका सशस्त्र प्रहरी अतिरिक्त महानिरीक्षक (एआईजी) बशीराज दाहाल सुदूरपश्चिम प्रदेश अन्तर्गतका जिल्लाहरूमा निर्वाचन लक्षित सुरक्षा तयारी तथा अनुगमनका लागि धनगढी आइपुग्नुभएका छन् । आसन्न निर्वाचनलाई स्वतन्त्र, निष्पक्ष, भयरहित र मर्यादित वातावरणमा सम्पन्न गराउने उद्देश्यका साथ उहाँको नेतृत्वमा उच्चस्तरीय सुरक्षा अनुगमन सुरु गरिएको सशस्त्र प्रहरी बल नेपालले जनाएको छ।
एआईजी दाहाल आजै कैलालीको धनगढीमा सशस्त्र प्रहरीका प्रदेश तथा जिल्लास्तरीय कमाण्डरहरूसँग सुरक्षा व्यवस्थापन, निर्वाचन केन्द्रको संवेदनशीलता मूल्यांकन, जनशक्ति परिचालन, सूचना संकलन तथा आपतकालीन प्रतिक्रिया प्रणालीबारे विस्तृत छलफलमा सहभागी हुनुभएको छ। छलफलमा विगतका निर्वाचन अनुभव, चुनौती र सुधार गर्नुपर्ने पक्षहरूबारे गम्भीर समीक्षा गरिएको बताइएका छन् । निर्वाचन सुरक्षा प्राथमिकता
एआईजी दाहालले निर्वाचन लोकतन्त्रको मेरुदण्ड भएकाले यसको सुरक्षा व्यवस्थापनमा कुनै पनि प्रकारको लापरबाही सह्य नहुने स्पष्ट पार्नुभएका छन् । निर्वाचन केवल मतदानको दिनको विषय होइन, यो प्रक्रिया सुरु हुनु अगाडिदेखि मत परिणाम सार्वजनिक नहुन्जेलसम्मको समग्र सुरक्षा व्यवस्थापन हो,” भन्दै सबै युनिटलाई उच्च सतर्कता अपनाउन निर्देशन दिनुभएको छ।
सशस्त्र प्रहरी बलले सुदूरपश्चिम प्रदेशका सीमा क्षेत्र, पहाडी दुर्गम भूगोल, शहरी तथा अर्धशहरी क्षेत्रहरूमा फरक–फरक सुरक्षा रणनीति लागू गर्ने तयारी गरेको छ। विशेषगरी भारतसँग जोडिएका खुला सीमावर्ती क्षेत्र, आवतजावत बढी हुने नाकाहरू, र विगतमा संवेदनशील ठहरिएका मतदान केन्द्रहरूमा थप सुरक्षा सतर्कता अपनाइने बताइएको बताएका छन् ।छ।
प्रदेशस्तरीय सुरक्षा संयन्त्रसँग समन्वय धनगढीमा भएको बैठकमा प्रदेश प्रहरी कार्यालय, जिल्ला प्रहरी कार्यालय, राष्ट्रिय अनुसन्धान विभाग, निर्वाचन आयोगका प्रतिनिधि तथा स्थानीय प्रशासनसँग अन्तर–निकाय समन्वयलाई अझ प्रभावकारी बनाउने विषयमा पनि छलफल भएको छ। एआईजी दाहालले सुरक्षा निकायबीच सूचना आदान–प्रदान, संयुक्त गस्ती, आकस्मिक प्रतिक्रिया टोली (क्विक रेस्पोन्स टिम) को परिचालन र आवश्यक परेमा संयुक्त कमाण्ड पोस्ट सञ्चालन गर्ने तयारी गर्न निर्देशन दिनुभएको छ। उहाँले निर्वाचन अवधिभर सामाजिक सञ्जाल र अफवाहजन्य सूचनाले सुरक्षा चुनौती निम्त्याउन सक्ने उल्लेख गर्दै सूचना प्रविधिको प्रयोगमार्फत निगरानी बढाउनुपर्नेमा जोड दिनुभयो। “गलत सूचना र अफवाहलाई समयमै नियन्त्रण नगरे निर्वाचन प्रक्रिया प्रभावित हुन सक्छ,” उहाँको भनाइ थियो। जनशक्ति, साधन र तालिम सशस्त्र प्रहरी बल नेपालले सुदूरपश्चिम प्रदेशमा निर्वाचन सुरक्षाका लागि पर्याप्त जनशक्ति परिचालन गरिने जनाएको छ। एआईजी दाहालले आवश्यकता अनुसार थप फोर्स केन्द्रबाट प्रदेशमा पठाइने, संवेदनशील मतदान केन्द्रमा विशेष तालिम प्राप्त सुरक्षाकर्मी खटाइने र उपकरण तथा सवारी साधनको व्यवस्थापन समयमै सुनिश्चित गर्न निर्देशन दिनुभएको छ।
उहाँले सुरक्षाकर्मीलाई निर्वाचन आचारसंहिता, मानवअधिकार, नागरिकसँगको व्यवहार र तटस्थ भूमिकाबारे विशेष ध्यान दिन आग्रह गर्नुभयो। “सुरक्षाकर्मीको व्यवहारले नै निर्वाचनको वातावरण कस्तो हुन्छ भन्ने निर्धारण गर्छ,” उहाँले भन्नुभयो।
डोटी प्रस्थान र जिल्लास्तरीय अनुगमन धनगढीको कार्यक्रम सकेर एआईजी दाहाल आजै डोटी प्रस्थान गर्ने कार्यक्रम रहेको छ। डोटीमा उहाँले जिल्लास्तरीय सुरक्षा अवस्था, मतदान केन्द्रहरूको भौगोलिक पहुँच, जोखिम मूल्यांकन तथा स्थानीय चुनौतीहरूको प्रत्यक्ष अनुगमन गर्नुहुनेछ। डोटीका साथै सुदूरपश्चिम प्रदेशका अन्य पहाडी जिल्लाहरूमा पनि चरणबद्ध रूपमा अनुगमन विस्तार गरिने सशस्त्र प्रहरी बलले जनाएको छ।
डोटी जिल्लामा विगतका निर्वाचनमा देखिएका चुनौतीहरू, सडक पहुँचको अवस्था, मौसमी जोखिम, र संचार प्रणालीको प्रभावकारिताबारे समेत विशेष समीक्षा गरिने तयारी छ। आवश्यक परे हेलिकप्टर तथा वैकल्पिक यातायात प्रयोग गर्ने योजनाबारे पनि अध्ययन गरिने बताइएको छ।
सीमावर्ती सुरक्षा र अवैध गतिविधि नियन्त्रण सुदूरपश्चिम प्रदेश भारतसँग लामो खुला सीमा जोडिएको क्षेत्र भएकाले निर्वाचन अवधिमा अवैध गतिविधि नियन्त्रण प्रमुख चुनौतीका रूपमा रहेको छ। एआईजी दाहालले सीमावर्ती क्षेत्रमा सशस्त्र प्रहरीको गस्ती बढाउने, संयुक्त सीमा समन्वय बैठकहरू सञ्चालन गर्ने र अवैध ओसारपसार, हतियार, मदिरा तथा नगदको निगरानी कडा बनाउने निर्देशन दिनुभएको छ।
उहाँले निर्वाचनलाई प्रभावित पार्न सक्ने कुनै पनि गैरकानुनी गतिविधि सह्य नहुने स्पष्ट पार्दै, कानुनअनुसार कडाइका साथ कारबाही गर्ने चेतावनी दिनुभएको छ।
स्थानीय समुदायसँग सहकार्य सुरक्षा व्यवस्थापनमा स्थानीय समुदायको भूमिका महत्वपूर्ण हुने उल्लेख गर्दै एआईजी दाहालले समुदाय–मैत्री सुरक्षा अवधारणालाई प्राथमिकतामा राख्न निर्देशन दिनुभयो। स्थानीय तहका जनप्रतिनिधि, नागरिक समाज, युवा समूह र सञ्चारकर्मीसँग सहकार्य गरेर शान्तिपूर्ण निर्वाचन वातावरण निर्माण गर्न सशस्त्र प्रहरी बल प्रतिबद्ध रहेको उहाँको भनाइ छ। उहाँले मतदातालाई निर्भीक रूपमा मतदान गर्न प्रोत्साहन गर्ने वातावरण बनाउनु नै सुरक्षाकर्मीको मुख्य जिम्मेवारी भएको उल्लेख गर्नुभयो।
सशस्त्र प्रहरी अतिरिक्त महानिरीक्षक बन्सीराज दाहालको सुदूरपश्चिम प्रदेश भ्रमणलाई निर्वाचन सुरक्षा तयारीको दृष्टिले महत्वपूर्ण मानिएको छ।
बशीराज दाहाल सुदूरपश्चिम प्रदेशका जिल्लाहरूमा अनुगमनमा:-
